Đã bao giờ bạn cầm hộp phô mai lên và tự hỏi tại sao một con bò lại đeo khuyên tai hình hộp phô mai? Ngày bé, mình đã từng mê mẩn ngắm nhìn hình ảnh ấy hàng giờ liền, cứ nhìn sâu vào chiếc khuyên tai lại thấy một chú bò khác nhỏ hơn, rồi lại nhỏ hơn nữa... Một sự tò mò ngây ngô. Đến khi lớn lên mới hiểu, chú bò cười ấy không chỉ mang đến vị ngon, mà còn gieo vào lòng những đứa trẻ ngày ấy những câu hỏi ngộ nghĩnh đầu đời về thế giới rộng lớn bên ngoài.
Mình nhớ tụi bạn ngày xưa hay có thói quen bóc lớp dây đỏ thật khéo, rồi sau khi ăn xong miếng phô mai béo ngậy, đứa nào cũng tiếc rẻ mà liếm cho kỳ sạch phần còn dính trên giấy bạc mới chịu thôi.
Người lớn thì hay kẹp phô mai vào bánh mì nóng giòn, rắc thêm xíu đường hoặc muối tiêu. Cái vị mặn mặn, ngọt ngọt, béo bùi hòa quyện ấy lạ lùng thay lại trở thành món ngon nhớ đời, khác hẳn cách người phương Tây ăn kèm rượu vang hay trái cây.
Nhưng ít ai biết rằng, đằng sau nụ cười hiền lành ấy là cả một câu chuyện lịch sử đầy ly kỳ và hóm hỉnh. Thương hiệu này ra đời giữa khói lửa của Thế chiến thứ nhất, ban đầu là hình vẽ trên các xe tải chở thịt của quân đội Pháp nhằm trêu chọc đối thủ.
Cái tên ban đầu là “La Wachkyrie”, trong cách chơi chữ, họ dùng đồng âm để khịa tên các nữ thần Valkyrie trong thần thoại Bắc Âu, và cῦng là biểu tượng văn hόa Đức qua tác phẩm trường thiên của Wagner. Sự ra đời của nó mang thông điệp về sự lạc quan, dùng tiếng cười để vượt qua những hoàn cảnh khắc nghiệt nhất.
Câu chuyện còn ly kỳ hơn khi bạn biết rằng chú Bò Cười từng phải ra tòa để bảo vệ nụ cười của mình. Đó là cuộc chiến pháp lý giữa Con Bò Cười và một đối thủ có tên Con Bò Nghiêm Túc. Tuy nhiên, tòa án đã đưa ra phán quyết cuối cùng bảo vệ nụ cười trứ danh ấy, và Con Bò Nghiêm Túc buộc phải chấm dứt sử dụng, đổi sang tên khác.
Cuối cùng, dù là Wachkyrie hay Con Bò Cười, thì mình nghĩ thông điệp của nó vẫn chưa bao giờ cũ; cuộc sống có thể méo mó, nhưng nụ cười thì phải luôn tròn đầy. Cứ cười lên đi, như chú bò đeo khuyên tai ấy, rồi mọi chuyện sẽ đâu vào đó cả thôi.
Hơn hết, với người Việt mình, chú bò này không còn là người khách lạ đến từ nước Pháp xa xôi nữa, mà đã trở thành người bạn tri kỷ. Từ những năm tháng bao cấp khó khăn, hộp phô mai đỏ nằm trong chạn bát gỗ đã là gia tài dinh dưỡng quý giá mà bà và mẹ dành dụm cho con cháu.
Bạn biết không, Việt Nam cũng chính là nơi được chọn để đặt nhà máy đầu tiên của hãng tại châu Á. Giờ đây, dù là trong bát cháo bột của trẻ thơ hay kẹp vội vào ổ bánh mì buổi sáng, hương vị ấy đã thực sự nhập gia tùy tục, thấm đẫm vào ký ức và nếp sống của biết bao thế hệ người Việt.
| Mai Dung.
| Ảnh của SaigonnewShop